خواندن و درك كدها و استانداردها (يا مشخصات فني) به زبان انگليسي بدون داشتن درك صحيحي از واژگان و تعاريف اصلي و متداول در استانداردها كار آساني نيست.
فهميدن اين واژگان به قدري در درك استاندارد و در نهايت بكار بستن آن در پروژه ها مهم و پر اهميت است كه ناديده گرفتن آن در بسياري اوقات مي تواند صدماتي را چه از لحاظ كيفيت و چه از لحاظ قراردادي به پروژه وارد سازد.
متداول ترين اين واژگان افعال كمكي (معين) همچون shall، should، may و يا استفاده از افعالي همچون proffered، required و recommended مي باشد.
در اين مقاله سعي مي شود با مثال هايي به درك صحيح و روشني از اين افعال برسيم.
shall: اين فعل كمكي اشاره به الزام يا requirement دارد. هر جا كه از shall استفاده شود، بند مربوطه بايستي به عنوان يك الزام در نظر گرفته شود. فعل معادل آن required مي باشد.
should: اين فعل كمكي در جايي استفاده مي شود كه در استاندارد موضوعي توصيه شود. در نتيجه معادل recommended است و در واقع الزام آور نمي باشد.
may: هنگام استفاده از اين فعل كمكي معمولا موضوعي در استاندارد اختياري عنوان مي شود و حتي ممكن است چندين انتخاب ارائه شود.
proffered: الزام آور نيست و فقط به نوعي ترجيح دادن است و از نظر استاندارد توصيه محسوب مي شود.
در بعضي از استانداردها به واژگاني همچون mandatory و non mandatory اشاره مي شود. مثل ضمائم استانداردها يا كدهاي ASME كه به دو بخش mandatory و non mandatory تقسيم بندي مي شود. mandatory اشاره به الزام و درمثال اخير ضمائم الزامي و non mandatory اشاره به غيرالزامي (توصيه اي) در استانداردها دارد.
همچنين در استانداردهاي ASTM يا ASME بخش انتهايي استاندارد شامل بخشي بنام Supplementary requirement (يا به اختصار SR) مي باشد كه به معناي الزامات تكميلي (متمم) بوده و در واقع زماني الزام آور هستند كه در قرارداد خريد (بين سازنده و خريدار) توافق شده باشد.
به هر حال همانطور كه ملاحظه نموديد معاني واژگان و كاربرد آنها متفاوت است و زماني كه بازرسان فني و كنترل كيفيت در استانداردها با آنها بوفور برخورد مي كنند بايستي فهم صحيحي از آن داشته باشند.
توصيه مي شود در ترجمه استانداردها نيز به اين نكته توجه نماييم كه هنگام استفاده از اين واژگان در ابتداي ترجمه به درستي اين موضوع بيان گردد. مي توان بجاي Shall از بايستي و بجاي should از توصيه مي شود، استفاده نمود.
ادامه دارد...


